ارزیابی کمی و کیفی خنک کن های تبخیری (بخش دوم:هواشوی)

۷ ماه قبل ۳۴۶ ۰

هواشوی یا ایرواشر دستگاهی است که برای غبارگیری و زدودن آلودگی هوا، رطوبت زنی، رطوبت گیری و خنک سازی هوا به کار می‌رود. ایرواشر می‌تواند بصورت مستقل و یا بعنوان جزیی از هواسازها و دیگر سیستمهای تهویه مطبوع مورد بهره برداری قرار گیرد. اجزای مهم ایرواشر بر حسب اینکه بصورت مستقل و یا در تعامل با بقیه سیستمهای تهویه مطبوع مورد استفاده قرار بگیرد شامل: فن، فیلتر تصفیه هوا یا آب، نازلها، دیفیوزر(پخش کننده هوا)، کویل آب گرم و تیغه‌های قطره گیر می‌باشد. هوا توسط بادزن دستگاه به داخل مکیده شده و با عبور از دیفیوزر به قسمت آبفشان می رسد که در آنجا ذرات معلق و آلودگی ها توسط بارانی از پودر آب شسته شده و هوای تمیز به سمت محل مورد تهویه می وزد. آبی که برای شستوشوی هوا به کار می رود باید قبل از گردش مجدد در دستگاه هواشوی تمیز شود. برای این کار آب از یک صافی عبور کرده و اجرام و ذرات از آن گرفته می شوند. در هوای خیلی سرد که امکان یخ زدن آب پاششی وجود دارد، برای جلوگیری از این امر از یک کویل گرمکن آب استفاده می شود.

سرمایش تبخیری

ملاحضات معماری و برق : هواشوی هایی که دارای کویل گرمایی هستند، برخلاف کولرهای آبی در فضای باز نصب نمی شوند، بلکه محل استقرار آن ها به طور معمول سرپوشیده و محصور است. اما در عین حال باید امکان تامین صددرصد هوای تازه برا آنها از طریق کانال ها و درچه های مناسب در نظر گرفته شود. بنابراین ملاحضات مربوط به چگونگی اتاق هواسازها در مورد هواشوی ها نیز صادق است و به دلیل وجود پمپ فشار قوی و همین طور احتمال ریزش آب، مشکلات مربوط به آن بیش از هواساز ها است. در نتیجه در بسیاری از موارد امکان احداث اتاق هواشوی در طبقات وجود ندارد و اجبارا اتاق هواشوی بر روی بام یا طبقات زیرین در نظر گرفته می شود.

انعطاف پذیری سیستم : با توجه به اینکه هواشوی ها در ابعاد، روش های مختلف (مستقل یا وابسته به سیستم دیگر)، ظرفیت های مختلف ساخته و مورد استفاده قرار می گیرند و همچنین امکان استفاده از کویل آب گرم برای تامین گرمایش را نیز دارند، از لحاظ انعطاف پذیری تجهیز مناسبی محسوب می شوند. لازم بذکر است که جهت گرمایش در هواشوی می توان از کویل آبگرم و همچنین کوره هوای گرم استفاده نمود که با توجه به تجهیزات دیگر در دسترس می توان روش مناسب را انتخاب نمود.

کیفیت هوای داخل : از آنجایی که هواشوی امکان تصفیه هوا را به صورت جزیی (از طریق پاشش پودر آب) دارد و همچنین می تواند صددرصد هوای تازه را تامین نماید، تجهیز نسبتا مناسبی از لحاظ کیفیت هوای ورودی به فضا محسوب می شود. اما باید توجه داشت که تصفیه هوای یاد شده به صورت اندک و در حد گرفتن گرد و غبار می باشد و محیط هایی که آلودگی هوا بالا است، هواشوی ها در تصفیه هوا محدودیت دارند.

سهولت و امکان نگهداری و تعمیرات در شرایط کاری : در خصوص نگهداری هواشوی اشاره به این نکته لازم که از آنجایی که هواشوی دارای پیچیدگی خاصی از نظر اجزای داخلی و عملکرد نیست، سرویس و نگهداری دوره ای زیادی را نیازمند نیست. از جمله مواردی که می بایست در بحث نگهداری و تعمیرات هواشوی توجه کرد می توان به موارد زیر اشاره نمود. لازم است قسمت ها و اجزا شامل : تیغه های دمپر و میله های رابط، فن، موتور فن، کل قسمت آبفشان (لوله های اصلی- لوله های قایم-نازل ها، تشت زیرین دستگاه، شناور های فلو سویچ، تیغه های قطره گیر، صافی، واشر لاستیکی، درز بندها و سینی تجمع لجن در فواصل زمانی معین مرتبا از اجرام و کثافات پاک شوند.

همچنین زاویه تیغه ها و فواصل فن ها باید منظما بازرسی و در صورت لزوم تنظیم شوند. در فواصل زمانی معین باید موتور های فن طبق دستورالعمل کارخانه ی سازنده پیاده شده و مورد بازرسی قرار گیرد. لازم است فن ها هر چهار ماه بازرسی و گریسکاری شوند. یاتاقان های محور اصلی صافی خودکار باید بازرسی شوند. اگر یاتاقان ها مداوما زیر آب کار می کنند، باید سالی یکبار روانکاری شوند و چنانچه بیرون از آب کار می کنند، فواصل روانکاری هر سه ماه یک بار خواهد بود.

سازگاری با صنایع موجود در دسترس پرسنل نگهداری : از آنجایی که هواشوی ها تجهیزاتی پرکاربرد و تقریبا ساده هستند، کلیه امکانات مورد نیاز از جمله متخصص تعمیرات و قطعات مصرفی مورد نیاز در شهرهایی (اقلیم) که کارایی دارند در دسترس می باشد.

استفاده از قطعات استاندارد : با توجه به اینکه کلیه اجزای هواشوی که در قبل به آن اشاره شد در داخل کشور تولید می شوند، از لحاظ موجود بودن و دسترسی به قطعات و اجزا در بازار داخلی مشکلی وجود ندارد.

قابلیت اطمینان (احتمال خرابی منجر به توقف) : عملکرد هواشوی تقریبا ساده بوده و اگر موارد ذکر شده در خصوص نگهداری تجهیز رعایت شود، خرابی منجر به توقف چندانی نخواهد داشت و فقط جهت انجام سرویس های دوره ای می بایست دستگاه متوقف شده و امور مربوطه انجام گیرد.

محدودیت های تجهیزات تهویه مطبوع : محدودیت اصلی این تجهیز در بحث امکان تامین آسایش حرارتی در اقلیم های گوناگون و کیفیت هوای داخل است که در بحث اقلیم، کاربری و کیفیت هوای داخل مورد بررسی قرار گرفته است.

وضعیت انتقال امواج صوتی : هواشوی ها عموما در فضای بام نصب و مورد بهره برداری قرار می گیرند و از این نظر مشکلی در بحث انتقال امواج صوتی به فضای کاربری ندارند. اما در بحث کانال کشی می بایست به سرعت هوا در کانال و جنس و ضخامت کانال توجه کرد که این بحث در قسمت کانال کشی مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

اقلیم : دستگاه هواشوی مضاف بر زدودن گرد و غبار و آلودگی ها از هوا، سه کار مهم رطوبت زنی، رطوبت گیری و خنک کردن هوا به روش تبخیری را نیز انجام می دهد. از این رو در هوای گرم و خشک به عنوان یک دستگاه خنک کننده توانا مورد استفاده قرار می گیرد. همانطور که مشخص است اقلیم های قابل استفاده از هواشوی تقریبا همانند اقلیم های قابل استفاده از کولر آبی است و در این بحث می توان به قسمت اقلیم کولر آبی مراجعه نمود.

کاربری : هوا شوی با توجه به عملکرد و امکاناتی که دارد می تواند در هر مکانی که نیازمند فرآیند های خاص تهویه مطبوع نباشد و در مناطق گرم و خشک یا نیمه خشک واقع شده باشد، به کار گرفته شود. همچنین اماکن وسیع و حجیم با شرایط قبل که مانند، کارگاه ها، سالن تولید کارخانه ها، رختشوخانه ها و آشپزخانه های صنعتی نیز از موارد کاریرد هواشوی محسوب می شوند. در مواردی که هزینه خنک سازی فضا با سایر تجهیزات تراکمی و جذبی به دلیل سرمایه گذاری زیاد امکان پذیر یا لازم نیست نیز هواشوی کاربرد فراوانی دارد.

نتیجه بررسی پارامترها برای هواشوی

سیستم سرد کننده تبخیری زمانی شرایط هوای آسایش را با بهترین نحو برای ما فراهم می کند که طراحی و انتخاب آن سیستم مطابق با درجه حرارت خشک و مرطوب اقلیم مورد نظر باشد. وقتی که شرایط طراحی حتی کمی زیادتر از شرایط معمول در نظر گرفته شود، احتمال می رود که عملکرد دستگاه رضایت بخش نباشد. نصب محفظه هواشوی در سیستم های تهویه مطبوع، به طور بسیار موثری می توان انواع بوها و گرد و غبار موجود در هوا را از آن خارج کرد. عملکرد سرد کننده تبخیری جهت حصول شرایط آسایش وقتی رضایت بخش خواهد بود که گرمای محسوس محل مورد تهویه زیاد و میزان گرمای نهان کم باشد. بنابراین برای فضاهای پر جمعیت مانند فروشگاه های بزرگ و سالن های اجتماعات و مکان های عمومی استفاده از این دستگاه مناسب نخواهد بود.

سرمایش تبخیری

هوای اشباع و یا هوای نزدیک به اشباع به وسیله سیستم هواشوی به فضای مورد تهویه فرستاده می شود و باید درجه حرارت هوای خروجی از سیستم، حداقل در حدود ۱۰ یا ۱۲ درجه پایین تر از درجه حرارت داخل مکان مورد نظر باشد. سیستم های سرد کننده تبخیری برای ۱۰۰ درصد هوای تازه (full fresh air) طراحی شده اند، لذا باید برای خارج کردن همان مقدار هوا از فضای مورد تهویه، پیش بینی های لازم صورت پذیرد، چرا که در غیر اینصورت افزایش قابل ملاحضه ای در رطوبت هوا بوجود خواهد آمد.

هواشوی توانایی انجام فرآیند های ترمودینامکی مشروحه ذیل را بر روی هوا دارد :

1)      خنک کاری و رطوبت زدایی : اگر آنتالپی خروجی هوا کمتر از مقدار ورودی آن باشد، این نشان دهنده انتقال انرژی از هوا به آب می باشد. با ادامه این فرآیند آب گرما جذب کرده و باید خنک شود. در این حالت هر دو انتقال گرمای نهان و محسوس از هوا به آب می باشد.

2)      آدیاباتیک اشباع : در این حالت انتقال حرارت محسوس از هوا به آب دقیقا برابر انتقال حرارت نهان از آب به هوا می باشد. در این حالت آب خروجی نه گرم است و نه سرد و یک سیرکولاسیون خالص از آب رخ می دهد. این فرایند در کولرهای تبخیری کاملا عایق رخ می دهد.

3)      خنک کاری و رطوبت زنی : در این حالت انتقال حرارت محسوس از هوا به آب و انتقال حرارت نهان از آب به هوا جریان دارد، اما کل انتقال حرارت از هوا به آب است، بنابراین آب گرم می شود.

4)      گرمایش و رطوبت زنی : در اینجا هر دو گرمای نهان و محسوس از آب به هوا منتقل می شوند و در نیتجه هوا گرم می شود.

بنابراین مشاهده می شود که هواشوی در تمامی فصول قابلیت استفاده دارد. هواشوی اگرچه دستگاه مفیدی است اما به دلیل رشد باکتری ها و قارچ ها روی سطوح مرطوب خیلی در تهویه مطبوع کاربرد ندارد اما در مکان های صنعتی قابل استفاده است. همچنین هواشوی با توجه به قابلیت های ذکر شده در قبل، به عنوان دستگاهی مکمل در هواساز ها جهت تصفیه هوا و رطوبت زنی نیز قابل استفاده است.

 

* این مطلب ادامه دارد... 

لینک های مرتبط : 

ارزیابی کمی و کیفی خنک کن های تبخیری (بخش اول:کولر آبی)

منبع : بخشی از کتاب تاسیسات مکانیکی ساختمان ویژه مهندسان معماری و عمران - مولف : پیمان ابراهیمی ناغانی، بهنام آسایش - انتشارات نوآور


۰ دیدگاه